L’Escadrille chérifienne vs Arif republiek

De oprichting van de eerste Marokkaanse luchtmacht eenheid was in de jaren 20 en had als doel om de Riffijnse bevolking te bombarderen. De piloten van dit squadron waren Amerikaanse huurlingen, versterkt door Fransen.

Aanloop
In 1925 brak de oorlog uit tussen Arif republiek, Frankrijk en hun protectoraat Marokko. Het (Riffijnse leger leverde pijnlijke nederlagen voor de Fransen in Ouargha. Het Riffijnse leger hakte als een mes door boter in de Franse linies en was slechts 20 km verwijderd van Fes.

Frankrijk vreesde voor haar koloniale rijk in Afrika en Azië en nam snel maatregelen;
De vader van Marokko, de oprichter van Marokko Hubert Lyautey, werd vervangen door de Franse held van de Eerste Wereldoorlog maarschalk Philippe Pétain.
Frankrijk stuurde o.a. versterkingen uit Algerije, Tunesië en West Afrika. Maar deze troepen waren niet genoeg, Frankrijk was zelfs genoodzaakt twee divisies terug te trekken uit het Duitse Ruhrgebied om het leger van Arif republiek een halte toe te roepen (In 1923 bezette Frankrijk en België het Duitse Ruhrgebied om de Weimarrepubliek te dwingen de herstelbetalingen na te komen).

Kolonel Sweeney
Begin juli werd de Franse premier en minister van oorlog Paul Painlevé benaderd door de Amerikaanse kolonel Charles Sweeney om een eskader te vormen uit Amerikaanse Lafayette Escadrille, een luchtmacht eenheid ten tijde van de Eerste Wereldoorlog die grotendeels bestond uit Amerikaanse vrijwilligers die aan de zijde van Frankrijk vochten.

Paul Painleve die zelf dol was op vliegen ging meteen akkoord. Om politieke gevoeligheden met de VS te voorkomen werd besloten dat het eskader onder de macht komt van de Marokkaanse sultan Youssef. Dat blijkt uit telegrammen tussen de Parijs en de resident-generaal Hubert Lyautey.
De Fransen wilden ook het eskader gebruiken voor propaganda doelen. De Franse regering stuurde twee journalisten mee met de tien Amerikaanse gevechtspiloten om de publieke opinie in de VS dat pro Arif was te veranderen. Een van die journalisten is de Amerikaan Carl Von Weigand. Er werd 20.000 Franc beschikbaar gesteld voor het squadron voor propaganda doelen.

Hubert Lyautey antwoordde dat de Amerikanen een warm welkom zullen krijgen. Binnen een week was alles gereed en konden de Amerikanen vertrekken. Zij kregen zeven vliegtuigen tot hun beschikking en vlogen richting Marokko volgens onderstaand schema;
Maandag 3 augustus 1925: Le Bourjet (Parijs)- Lyon – “Esteris?” (spelling kan afwijken, bron was in Arabisch alfabet).
Dinsdag 4 augustus 1925: Esteris-Perpignan-Barcelona
Woensdag 5 augustus 1925: Barcelona-Alicante
Donderdag 6 augustus 1925: Alicante-Malaga-Casablanca
Maar door het slechte weer arriveerden de Amerikaanse piloten op 7 augustus pas in Barcelona, waar ze warm werden verwelkomd door de autoriteiten en de militairen (Spanje was ook in oorlog tegen Arif republiek). Het zevende vliegtuig moest landen in Valencia door een defect. Na reparatie sloot het vliegtuig aan bij het eskader in Marokko.

 

De huurlingen komen in actie tegen Arif republiek
In Marokko was het eskader onder bevel van kolonel Sweeney, luitenant-kolonel Kerwood was de woordvoerder. De Fransen leverden het technische en logistieke personeel, negen onderofficieren en vijftig geëngageerden. De Marokkaanse sultan schafte de uniformen aan voor de Amerikanen en betaalde de lonen van het personeel.

Tussen augustus en eind oktober (begin van de winter en het slechte weer waardoor vliegen onmogelijk werd) voerden de Amerikanen meer dan 100 missies uit aan boord van de dubbeldekker bommenwerper Breguet. De “Intelligence, Surveillance and Reconnaissance”- en “Close Air Support” missies werden door de Amerikanen uitgevoerd op lage hoogtes met snelheden van 80 tot 100 miles per uur. Vliegen op deze manier was nodig omdat de Riffijnen een effectieve luchtafweer hadden. Voor de komst van de Amerikanen hadden de Riffijnen meer dan 20 Franse vliegtuigen neergehaald.

Het Riffijnse leger had een fabriek in Ait Bouayach waar wapens werden gerepareerd, maar ook nieuwe wapens werden ontwikkeld. Zo ontwikkelden de Riffijnen hun eigen gifgasbommen, de binnenkant van de kannonballen werd uitgehold en gevuld met gifgas dat de Riffijnen haalden uit Spaanse en Franse gifgasbommen die niet tot ontploffing kwamen. Er zijn ook bronnen die melden dat een azidan achtig geweer “met een rare vorm” gebruikt werd om vliegtuigen mee neer te halen. Waarschijnlijk werden deze azidan-achtige geweren ook geproduceerd in diezelfde fabriek.

De woordvoerder van het eskader luitenant-kolonel Kerwood verklaarde dat de meerderheid van de missies van zijn eskader gericht waren tegen de Riffijnse soldaten, maar hij gaf toe dat zij ook Riffijnse dorpen hebben gebombardeerd en dat de Amerikaanse en Franse piloten aanzienlijke verliezen hadden veroorzaakt onder de Riffijnse burgers. Het is ook bewezen dat Eskader Sharifien een dorp bombardeerde dat zich eerd had overgegeven. Volgens maarschalk Philippe Petain voerde het eskader in zes weken tijd 350 gevechtsmissies uit en loste meer dan 40 ton aan bommen op de Riffijnen. In het boek “Charles Sweeny, the Man Who Inspired Hemingway” staat dat het eskader 460 missies heeft uitgevoerd en 653 uur in de lucht was.

De Amerikanen bombardeerden ook de stad Chawen op 17 september 1925, de stad wordt beschouwd als een religieus centrum voor de Riffijnen. De Fransen en Spanjaarden wilden met dit bombardement de Jballa stammen opzetten tegen de Riffijnse regering en ook om wraak te nemen. De stad werd een paar jaar daarvoor bevrijd door het Riffijnse leger dat geleid werd door de briljante aanvoerder en bevelhebber van de Westelijke front Mhamed Elkhattabi, de jongere broer van de Riffijnse president Abdelkrim Elkhattabi. Bij de bevrijding leden de Spanjaarden desastreuze verliezen die vergelijkbaar waren met Anoual. De piloot Rockwell die deelnam aan het bombardement van de stad schreef later het volgende: “The city looked lovely from the air, hugging its high mountain and surrounded its many gardens and green cultivations… I looked down upon the numerous sanctuaries, the six mosques, the medieval dungeon, the big square with its fountain playing and fervently hoped none of them had been damaged. I regretted having to attack a town that always had maintained its independence expect for a few years of Spanish occupation.”

 

De Amerikaanse huurlingen:

  • Kolonel Charles Sweeney studeerde af in 1903 aan de Military Academy in West Point, in 1905 verliet hij het Amerikaanse leger. Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog organiseerde hij een korps Amerikaanse vrijwilligers voor het Franse vreemdelingenlegioen, hij promoveerde van de rang van 2e klasse naar kapitein en leidde tankaanvallen in het Nivelle-offensief. In 1917 ging hij weer het Amerikaanse leger in om het na twee jaar weer te verlaten met de rang luitenant-kolonel.
  • Kolonel Charles Kerwood diende in de Franse luchtmacht van 1916 tot 1918 en had 12 overwinningen op zijn naam staan. In februari 1918 werd zijn vliegtuig neergeschoten, hij werd gevangen genomen tot het einde van de oorlog. Als luitenant-kolonel diende hij in Honduras en Griekenland na de Eerste Wereldoorlog.
  • Captain William Rodgers diende in het Lafayette-squadron en won acht overwinningen (een overwinning betekent dat de piloot een vijandelijk toestel heeft neergehaald). Aan het einde van de Eerste Wereldoorlog diende hij voor een korte periode bij de Amerikaanse marine-luchtvaart.
  • Majoor Charles Craig maakte ook deel uit van het Lafayette-squadron en won veertien overwinningen.
  • Kapitein Paul Rockwell was legioensoldaat tijdens de Eerste Wereldoorlog en raakte gewond in de loopgraven. Hij diende op de persmissie, gelieerd aan het Franse hoofdkwartier, en werd vervolgens correspondent voor het Chicago Daily News. In 1925 was hij een bommenwerper waarnemer in de Riffijnse oorlog. Tijdens de Tweede Wereldoorlog diende hij in de Amerikaanse luchtmacht in Noord-Afrika, Sicilië en Europa en verdiende hij de rang van kolonel. Hij is de enige Amerikaan die drie Franse oorlogskruisen heeft gekregen in de Eerste Wereldoorlog, de Rifoorlog en de Tweede Wereldoorlog. Hij werd ook bevorderd tot commandant van het “Légion d’honneur”.
  • Majoor Austin Gillette Parker, afgestudeerd aan Cornwell en komt uit een grote/rijke familie aan de oostkust, maakte ook deel uit van Lafayette Squadron.
  • Majoors Paul Baer en Granville Pollock wonnen meerdere overwinningen als piloten van het Lafayette-squadron.

De motivatie van een groot deel van deze Amerikaanse huurlingen was de superioriteit van de blanken. Sweeney heeft meerdere malen gezegd dat hij deelnam aan de oorlog tegen de Riffijnen omdat hij gelooft dat Groot-Brittannië en Frankrijk het beste van civilisatie representeren en het behoud van hun invloed (in hun kolonies) was op de langere termijn in het belang van de mensheid.

Franse propaganda mislukt
De propaganda doel van het eskader had echter een averechts effect op de publieke opinie. Veel Amerikaanse kranten waren fel tegen de deelname van Amerikanen aan een oorlog tegen de Riffijnen die voor hun vrijheid vochten. Hieronder slechts een paar voorbeelden van wat de Amerikaanse kranten en weekbladen schreven;
The Literary Digest, een invloedrijke weekblad kopte “U.S. bombs and Rif babies”.

The Pitssburgh Post had ook kritiek op de Amerikaanse piloten. The Pitssburgh zei dat het meer ridderlijk was als de piloten zich aan de kant van de Riffijnen sloten die voor hun vrijheid vochten. De krant vervolgt; “Maar er is niks dappers of ridderlijks aan een regen van bommen, gedropt op weerloze dorpen”.

The Christian Century schreef; “These American soldiers of fortune have no other pretexts than the exaltation of the manhunt. This is a royal sport and the fact that these women and children who have had the misfortune to be born in the Rif villages as victims has no more meaning for them than the death of a rabbit during a hunt”.

Onder druk van de publieke opinie oefende de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Frank Kellogg druk uit op de Fransen om het eskader op te heffen. De Amerikaanse wet verbiedt het voor de Amerikanen om deel te nemen aan een oorlog tegen een land dat niet in staat van oorlog is met de VS. De wet bestraft degenen die het overtreden met ene boete van 1.000 dollar (toentertijd veel geld) en een gevangenisstraf van minimaal 3 jaar.

De Amerikaanse vertegenwoordiger in de vrije stad Tanger liet eerder ook weten dat hij tegen de inmenging van Amerikanen is tegen een volk dat niet in oorlog is tegen de VS.

Maar er waren ook geluiden die voor de deelname van de Amerikanen waren. In een interview van Charles Kerwood met de New York Herald Tribune beweerde hij dat “de Amerikaanse ambassadeur Herrick de Amerikaanse piloten een bericht had gestuurd met de boodschap dat als hij jonger was geweest, hij graag mee zou hebben gedaan aan hun actie”.

Belgen en Italianen wilden ook meedoen aan het bombarderen van Riffijnen
De Amerikanen waren niet de enigen die wilden aansluiten bij de Fransen om Arif te bombarderen. Ook Italianen en Belgen hebben zich gemeld, maar werden niet aangenomen door de Fransen.

De Belgen beklaagden zich daarover en hebben zelfs een brief gestuurd naar een krant om hen daarbij te helpen druk uit te oefen op Frankrijk om hen aan te nemen. In de brief stond o.a.: “Wij zijn Belgische militaire piloten die hebben aangeboden te vechten voor Frankrijk op de Riffijnse front, om de band van solidariteit tussen Frankrijk en België te bevestigen; aangezien de Franse zaak een zaak van beschaving is” en “wij hopen op de steun van uw krant ons te helpen in onze missie”.

Op 10 augustus kreeg het ministerie van Buitenlandse Zaken een brief van de Franse ambassadeur in Italië. In de brief stond het volgende:
“De nationale verenging van vliegers, wiens hoofdkantoor in Milaan bevindt, liet weten dat een groep van hun leden dezelfde privileges willen als de Amerikanen betreft de huidige militaire acties in Marokko”.

 

De Marokkaanse sultan beloont de moordenaars van de Riffijnen
De Marokkaanse sultan heeft de Amerikaanse piloten rijkelijk beloond voor het bombarderen van Riffijnse vrouwen en kinderen. Zo werd Sweeney drie keer onderscheiden door de sultan. Hij kreeg “Croix de Guerre” tweemaal en de “Commandeur d’Ouissam Allaouite”.

Volgens de zoon van Sweeney kreeg zijn vader ook de titel Pasha en de sultan bood hem harem (seksslavinnen) aan. Elke keer dat de zoon zijn vader Sweeney hierover vroeg lachte Sweeney en zei hij niks.

Een andere piloot, James Sparks, zei in een interview in 1948 dat de Marokkaanse sultan hem beloond heeft met verschillende medailles. De sultan bood hem zelfs 1.000 acres aan land en 16 vrouwen (seksslavinnen). James Sparks zei dat hij de offer van de sultan heeft geweigerd.

Onder druk van de VS en door de val van Arif republiek werd l’escadrille chérifienne ontbonden. In 1956 werd de “Koninklijke Luchtmacht” opgericht. Amper drie jaar later wordt de koninklijke luchtmacht ingezet tegen de Riffijnen in 1959. De piloten van zijn majesteit bombardeerden het ongewapende Riffijnse volk met o.a. napalmbommen.